Podstawy dietetyki

Przedmiot podstawowy

semestr 06

Ćwiczenia
Wykład

(M11) Metoda projektów
(M16) Praca w grupach
(M17) Prezentacje multimedialne
(M2) Ćwiczenia laboratoryjna
(M22) Wykłady
(M4) Dyskusja
(M8) Pogadanka
(M9) Metoda problemowa

(F1) Aktywność na zajęciach
(F4) Odpowiedź ustna
(F6) Projekt indywidualny
(F7) Projekt zespołowy

(P4) Test

Celem przedmiotu jest edukacja w zakresie właściwości funkcjonalnych składników pokarmowych i zaleceń prawidłowego żywienia, a także roli diety w profilaktyce i leczeniu wybranych chorób przewlekłych.

Wymagania wstępne: znajomość zagadnień z biochemii, anatomii i fizjologii człowieka w zakresie budowy i funkcjonowania układu pokarmowego.

Przedmiot obejmuje 28 godzin wykładów i 28 godzin ćwiczeń.

Osoba odpowiedzialna z kartę przedmiotu dr hab. Barbara Frączek prof. AWF

Treści przedmiotu

Wykłady

W1. Założenia prawidłowego żywienia człowieka. Wybrane modele żywieniowe, z uwzględnieniem piramidy żywienia dla osób zdrowych. (2 godz.)

W2. Zapotrzebowanie energetyczne człowieka. Metody pomiaru wydatku energetycznego. (2 godz.)

W3. Białko w żywieniu człowieka. Klasyfikacja, trawienie i metabolizm oraz rola białek w organizmie. Wartość odżywcza i źródła białek. Zapotrzebowanie na białko i zalecenia żywieniowe dla osób zdrowych. (2 godz.)

W4. Rodzaje, źródła i metabolizm węglowodanów. Właściwości funkcjonalne błonnika pokarmowego. Indeks i ładunek glikemiczny a zdrowie. Zalecenia żywieniowe dotyczące spożywania węglowodanów. (2 godz.)

W5 i W6. Metabolizm tłuszczów, źródła kwasów tłuszczowych i cholesterolu w produktach spożywczych. Zalecenia żywieniowe dotyczące spożywania tłuszczów. Właściwości biologiczne cholesterolu i oksysteroli. Kwasy tłuszczowe nasycone i nienasycone w etiologii i profilaktyce chorób sercowo-naczyniowych. (4 godz.)

W7 W 8. Witaminy w racjonalnym żywieniu. Stres oksydacyjny i patofizjologiczne właściwości wolnych rodników. Znacznie substancji antyoksydacyjnych w diecie. (4 godz.)

W9 i W10. Znaczenie składników mineralnych w racjonalnym żywieniu. Związki mineralne a równowaga kwasowo-zasadowa. Gospodarka wodna ustroju- zasady prawidłowego nawadniania. (4 godz.)

W11 W12. Żywienie w etiologii i profilaktyce wybranych chorób przewlekłych. (4 godz.)

W13. Charakterystyka wybranych diet leczniczych. (2 godz.)

W 14. Wybrane diety alternatywne i ich potencjalne zastosowania. (2 godz.)

Ćwiczenia

Ć1. Charakterystyka procesów metabolicznych. Potrzeby energetyczne organizmu. Wyznaczanie poziomu indywidualnej podstawowej przemiany materii. (2 godz.)

Ć2. Całkowita przemiana materii. Obliczanie indywidualnego dobowego wydatku energetycznego. (2 godz.)

Ć3. Wartość energetyczna pożywienia i posiłków. Obliczanie kaloryczności diety zwyczajowej. Bilans energetyczny organizmu. (2 godz.)

Ć4. Analiza miar domowych i gramaturowych proponowanych przez studentów posiłków. (2 godz.)

Ć5. Obliczanie indywidualnego zapotrzebowania na makroskładniki pokarmowe. (2 godz.)

Ć6. Analiza całodziennej racji pokarmowej z uwzględnieniem podaży białka, węglowodanów przyswajalnych, błonnika, tłuszczów (nasyconych i nienasyconych kwasów tłuszczowych oraz cholesterolu) w całodziennej racji pokarmowej. (2 godz.)

Ć7. Ilościowa ocena podaży witamin i składników mineralnych w zwyczajowej diecie. (2 godz.)

Ć8. Ocena kaloryczności różnych posiłków z propozycją ich "spalenia" z uwzględnieniem aktywności fizycznej. (2 godz.)

Ć9 i Ć10. Obliczanie PRAL i NEAP wybranych posiłków. (2 godz.)

Ć11. Oznaczanie kwasu askorbinowego w moczu. Ćwiczenia laboratoryjne. (4 godz.).

Ć 12 - 14. Opracowanie jakościowych i ilościowych założeń diety w profilaktyce wybranych dietozależnych schorzeń układu krążenia. Opracowanie przykładowych racji pokarmowych. (6 godz.)

Godziny w kontakcie z nauczycielem akademickim, w tym:

godziny wynikające z planu studiów - 56

konsultacje przedmiotowe - 2 godziny tygodniowo w ramach dyżurów: bez wliczania do pensum

Godziny bez udziału nauczyciela akademickiego wynikające z nakładu pracy studenta (44), w tym:

przygotowanie się do zajęć - 20

studiowanie zalecanej literatury. - 24

Sumaryczna liczba godzin dla przedmiotu wynikająca z całego nakładu pracy studenta - 100

Sumaryczna liczba punktów ECTS dla przedmiotu - 4

Ciborowska H, Ciborowski A. Dietetyka. Żywienie zdrowego i chorego człowieka. Wyd. PZWL, Warszawa 2021

Gawęcki J. (red) Żywienie człowieka. Podstawy nauki o żywieniu. Wyd. Naukowe PWN, Warszawa 2022

Jarosz M., Rychlik E., Stoś K., Charzewska J. Normy żywienia. Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego – Państwowy Zakład Higieny, Warszawa 2020

Posiada wiedzę dotyczącą budowy i funkcji białek, węglowodanów, tłuszczów, kwasów nukleinowych, a także roli witamin oraz makro- i mikroelementów oraz ich wpływ na ustrój i wydolność fizyczną człowieka. (K_W03)

Zna zasady promocji zdrowia i racjonalnego żywienia oraz ich wpływ na sprawność fizyczną i znaczenie w wybranych stanach chorobowych. (K_W10)

Potrafi podjąć działania diagnostyczne, profilaktyczne, pielęgnacyjne, terapeutyczne i edukacyjne odpowiadające potrzebom klientów sektora kosmetologii, także w kontekście aktywności fizycznej. (K_U07)

Ma świadomość własnych ograniczeń i wie kiedy zwrócić się do ekspertów. Potrafi właściwie określić priorytety służące do realizacji zadania.(K_K02)

Ocena dostateczna- 60% poprawnych odpowiedzi w teście wiedzy

Ocena plus dostateczna- 70% poprawnych odpowiedzi w teście wiedzy

Ocena dobra- 80% poprawnych odpowiedzi w teście wiedzy

Ocena plus dobra- 85% poprawnych odpowiedzi w teście wiedzy

Ocena bardzo dobra- 90% poprawnych odpowiedzi w teście wiedzy

Ocena dostateczna- przeciętny poziom zaplanowanych umiejętności (ok. 60%)

Ocena plus dostateczna - przeciętny poziom zaplanowanych umiejętności (ok.70%)

Ocena dobra- dobry poziom zaplanowanych umiejętności (ok. 80%)

Ocena plus dobra- dobry poziom zaplanowanych umiejętności (ok. 85%)

Ocena bardzo dobra- wysoki poziom zaplanowanych umiejętności (ok. 90%)